HOTLINE: 0904 89 4444

Cướp phết, chọi trâu: Không đảm bảo an toàn, dứt khoát dừng tổ chức
(Phương Nam Plus) - Chỉ đạo tại Hội nghị Sơ kết công tác quản lý, tổ chức lễ hội Xuân Mậu Tuất 2018 do Bộ VHTTDL tổ chức vào cuối tuần qua, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy đã nhấn mạnh, dư luận đặt câu hỏi “Người dân được hưởng thụ gì về văn hóa thông qua việc tổ chức các lễ hội như cướp phết, chọi trâu?” là chính xác. Chính những lễ hội này luôn tiềm ẩn nguy cơ không an toàn.
16:16 23-04-2018
“Không chỉ Đồ Sơn mà Hải Lựu, Phù Ninh, Hiền Quan cần khẩn trương xây dựng các đề án mới trước mùa lễ hội 2019, trong đó phải có phương án thay đổi cách tổ chức, loại bỏ bạo lực và đảm bảo an toàn. Nếu không an toàn thì dừng tổ chức”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy khẳng định.



Cảnh “cướp phết” tại Lễ hội phết Hiền Quan 2018 (Phú Thọ) Ảnh: Tr.Huấn.

Hiền Quan loay hoay

Một trong những điểm nóng của mùa lễ hội 2018, hội phết Hiền Quan (huyện Tam Nông, Phú Thọ) được Thứ trưởng Bộ VHTTDL yêu cầu khẩn trương xây dựng đề án khôi phục các giá trị truyền thống, đưa lễ hội trở về nguyên gốc nhằm hạn chế, khắc phục những hiện tượng bạo lực, phản cảm vừa tái diễn trong mùa lễ hội năm nay.

Trần tình việc “mệt mỏi” vì hội cướp phết, lãnh đạo huyện Tam Nông, nơi diễn ra lễ hội “nóng” nhất là cướp phết Hiền Quan cho biết, mặc dù đã thực hiện kịch bản mới nhằm khắc phục các yếu tố phản cảm, bạo lực nhưng vẫn không xuể. Hội phết Hiền Quan đã vượt ra khỏi phạm vi truyền thống của vùng, thu hút hàng ngàn du khách thập phương nên công an, bảo vệ bủa vây bốn phía vẫn “lực bất tòng tâm”. Chủ tịch UBND huyện Tam Nông thừa nhận, báo viết “vỡ kịch bản” là đúng. Hơn 120 công an tỉnh, huyện nhưng vẫn không xuể vào lúc cao điểm, khi hàng ngàn người cùng lao vào tranh cướp quả phết. Tuy nhiên, vị này cho rằng, “cướp” và những hình ảnh “hậu cướp” không phản cảm, bạo lực như báo chí viết. Đó là tính chất của lễ hội. Hết hội cũng không có trường hợp xô xát, đánh nhau gây thương tích, hận thù đáng tiếc nào xảy ra.

Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận, một số hình ảnh ở lễ hội đã không còn phù hợp với xã hội văn minh. Không có sân tổ chức lễ hội, hội phải tổ chức ở một khoảnh ruộng, đất bùn nhầy nhụa càng tạo nên những hình ảnh không đẹp. “Huyện Tam Nông vừa nhận được văn bản của tỉnh Phú Thọ yêu cầu xây dựng đề án tổ chức lễ hội Hiền Quan cho mùa tới. Các yếu tố văn minh, an toàn phải được đảm bảo. Chúng tôi sẽ cố gắng , tuy nhiên cũng cần có sự hỗ trợ, hướng dẫn xây dựng đề án từ các cơ quan chức năng của Bộ VHTTDL…”, Chủ tịch huyện chia sẻ.

Hội phết Bàn Giản (Vĩnh Phúc) hai năm trước cũng “đồng cảnh ngộ” như Hiền Quan. Lãnh đạo Sở VHTTDL tỉnh Vĩnh Phúc chia sẻ với Tam Nông, Phú Thọ: “Chúng tôi đã vận động cộng đồng không tổ chức đánh phết nữa mà chỉ làm nghi lễ rước. Nhờ vậy, hai năm nay hội Phết Bàn Giản quá đỗi yên bình”.

Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy chỉ đạo, trong mùa lễ hội tới, hội phết Hiền Quan cần thay đổi hình thức tổ chức, từ cướp phết đưa trở về truyền thống là đánh phết. “Địa phương phải có kế hoạch chi tiết, xây dựng đề án với nhiều phương án trình lên Bộ thẩm định, lựa chọn và phê duyệt. Cần lưu ý là các yếu tố đảm bảo an ninh trật tự phải được đặt lên hàng đầu. Bộ VHTTDL sẽ giám sát chặt chẽ và dứt điểm yêu cầu dừng tổ chức nếu các yếu tố này không được đảm bảo. Với cả biển người như vậy mà chỉ có trên 100 cảnh sát thì đúng là không xuể. Nếu cứ cho “cướp” như cũ thì có đến cả ngàn cảnh sát cũng… bó tay nếu sự cố xảy ra”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy lưu ý.




Có ý tưởng đề xuất đưa LH chọi trâu Đồ Sơn trở thành ký ức di sản.

Quan tâm ý tưởng “chọi trâu Đồ Sơn trở thành ký ức di sản”

Lãnh đạo Sở VHTTDL Yên Bái chia sẻ, năm nay tỉnh không tổ chức chọi trâu vì Bộ chỉ đạo, nhưng người dân thì vẫn nghe ngóng xem Phú Thọ có chọi trâu hay không, vì vậy Bộ cần có hướng dẫn. Thứ trưởng Trịnh Thị Thuỷ khẳng định, quan điểm Bộ không đồng ý các địa phương tổ chức chọi trâu nếu không phải là lễ hội truyền thống.

Ba địa phương có lễ hội chọi trâu truyền thống gồm: Đồ Sơn (Hải Phòng), Hải Lựu (Vĩnh Phúc) và Phù Ninh (Phú Thọ) lần lượt được gọi “đăng đàn”. Phó Chủ tịch huyện Phù Ninh báo cáo, hội chọi trâu Phù Ninh ngày càng mở rộng, thu hút sự quan tâm của du khách, tuy nhiên vì quá đông nên đã vượt qua tầm quản lý. Năm 2018, lượng khách tới lễ hội lên đến 40 ngàn người. Công tác tổ chức lễ hội cũng được siết chặt, theo đó đã quy định trách nhiệm BTC, trọng tài, chủ trâu, du khách cũng như các phương án an toàn. “Đầu mùa lễ hội, Bộ VHTTDL có công văn yêu cầu không bán vé vào lễ hội, đồng thời vận động chủ trâu không mổ trâu chọi bán thịt. BTC đã thực hiện ngay việc không bán vé, tuy nhiên việc mổ và bán thịt trâu mới thực hiện bước đầu…”, lãnh đạo huyện Phù Ninh cho biết.

Được quan tâm nhiều nhất là lễ hội chọi trâu Đồ Sơn. Sau báo cáo vắn tắt về đề án đổi mới được đại diện Sở VHTT Hải Phòng trình bày, có ý kiến đề xuất, nên chăng tính đến phương án giữ lại lễ hội truyền thống này theo hình thức ký ức di sản. Q. Giám đốc Sở VHTTDL tỉnh Tuyên Quang Nguyễn Vũ Phan than thở, Tuyên Quang đã dừng chọi trâu nhưng nếu còn chỗ này, chỗ kia tổ chức thì bà con lại thắc mắc. Ông cho rằng, bản chất bạo lực ở hội chọi trâu là có. Vì thế, nên dựa trên bản chất lễ hội để xem có nên dừng dứt khoát hay không.

Phó Chánh Thanh tra Bộ Phạm Xuân Phúc thì đặt câu hỏi: “Người dân hưởng thụ văn hóa gì ở chọi trâu? Lý do là vì lợi nhuận, nếu không người ta cũng chẳng hăng hái tổ chức chọi trâu đến thế”. Cảnh báo nguy cơ mất an toàn của các lễ hội chọi trâu, bà Ninh Thị Thu Hương, Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở còn gay gắt, hội chọi trâu Phù Ninh là đáng lo ngại nhất. “Năm nay âm thầm đến lễ hội, tôi ngồi xem mà thót tim vì hàng rào quá đơn sơ, người vào, trâu cũng đi theo. Các biện pháp đảm bảo an toàn trên sân cũng chẳng có gì. Ai dám chắc sẽ không có tai nạn xảy ra vì một con trâu điên nào đó?”, bà Hương nói.

Lắng nghe các ý kiến tại hội nghị, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy cho biết, Bộ VHTTDL quan tâm ý tưởng giữ lại lễ hội chọi trâu Đồ Sơn theo hình thức ký ức di sản. Tuy nhiên, hiện giờ Bộ vẫn đang đợi địa phương này chính thức trình lên một phương án đổi mới phù hợp.


Ngân Anh
Theo Báo Văn Hóa
CHIA SẺ ĐẾN BẠN BÈ: