HOTLINE: 0904 89 4444

Tháp Chăm vốn quí di sản Việt Nam
(Phương Nam Plus) - Dọc theo chiều dài đất nước từ Quảng Bình đến Bình Thuận du khách thấy một vài ngọn tháp cổ sừng sững án ngữ các ngọn đồi trọc giữa những cảnh đẹp hùng vĩ của miền trung.
16:58 26-06-2019
Đó là những vết tích xa xưa của Chiêm Thành, nơi người Chăm cư trú trước đây đều để lại những dấu tích có thể là những nền thành cũ, những cổ lũy, những ngọn tháp rêu phong cổ kính bị xâm hại bởi thời gian nên hư hỏng khá nhiều. Ngày nay ta còn thấy một số di tích còn sót lại, đó là:
 

Di tích Mỹ Sơn - Quảng Nam

Tại Quảng Bình: “ Phế thành Lâm Ấp” (Lâm Ấp cổ thành) là vết tích thành cũ của người Chăm cổ tại xã Trung Ái, huyện Bình Chính. Nơi đây còn tìm thấy “Lũy cũ Hoàng sơn” (Hoàng sơn cổ lũy) là biên giới giữa Lâm Ấp và Đại Việt.

Tại Quảng Trị: “Cổ thành Quảng Trị” cũng là di tích lâu đời và nổi tiếng của người Chăm được mọi người biết đến.

Tại Thừa Thiên:  Cũng có một tháp cổ Chăm đổ nát mới được phát hiện tháng 4/2001 tại xã Phú Diên, nay đã được trùng tu lại. Tháp Phú Diên có niên đại khoảng thế kỉ thứ VIII.

Tại Quảng Nam: Đây là trung tâm văn hóa chính trị của Champa cũ nên có nhiều ngọn tháp đồ sộ và đa dạng nhất như: di tích Mỹ Sơn (xã Duy Tân, huyện Duy Xuyên cách Đà Nẵng 70km về hướng Tây Nam) là cụm tháp gồm 71 ngôi tháp, đã sụp đổ khoảng 50 , nay chỉ còn 21 tháp, được xây dựng từ thế kỉ thứ VIII, và đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới vào năm 1999. Đồng Dương là di tích kinh đô Champa, nơi ghi nhận sự phát triển và thịnh hành của Phật giáo Champa (thuộc huyện Thanh Bình) được xây dựng từ thế kỉ IX. Trà Kiệu tức kinh đô Indravarman từng vang tiếng một thời của châu Amaravati, được xây dựng vào thế kỉ thứ IV nay chỉ còn thấy dấu vết của thành quách cũ (xã Duy Sơn, huyện Duy Xuyên); tháp Bằng An, tọa lạc tại xã Duyên Hồng, huyện Điện Bàn, cách Đà Nẵng 30km về phía Nam, là một ngôi tháp xây dựng vào thế kỉ XII, theo hình bát giác rất độc đáo; tháp Chiên Đàn  tọa lạc ở xã Tam An, thị xã Tam Kì, cách Đà Nẵng 6km về hướng Nam; đây là cụm tháp đẹp gồm 3 ngôi tháp có niên đại là thế kỉ thứ XI. Tháp Khương Mĩ cũng là cụm tháp đẹp ở xã Tam Kì, huyện Mĩ Thanh, cách Đà Nẵng 70km về hướng Nam gồm 3 ngôi tháp với kiến trúc tân kì, xây dựng vào thế kỷ thứ X.

Tại Bình Định: Có nhiều tháp đẹp được tìm thấy ở thủ đô Chăm cổ này như: Tháp Bạc (còn gọi là tháp Bánh Ít) tọa lạc tại xã Nhơn Hòa, huyện An Nhơn, cách Qui Nhơn 18km về hướng Bắc. Cụm tháp này được xây dựng vào thế kỉ thứ XI trên một ngọn đồi cao, nên từ xa trông rất hùng vĩ; tháp Bình Lâm tọa lạc tại thôn Bình Lâm, xã Phước Hòa, huyện Trung Phước, cách Qui Nhơn 25 km về hướng Đông Bắc được xây dựng vào thế kỉ thứ XI; tháp Cánh Tiên và thành Chà Bàn còn gọi là tháp Đồng hay tháp Con Gái được xây dựng vào Thế kỉ thứ XII tọa lạc tại thôn Nhơn Hậu, huyện An Nhơn, cách Qui Nhơn khoảng 27km về hướng Bắc. Đồ Bàn là thành đô lớn của Champa sinh hoạt thịnh vượng cho đến năm 1471, năm chiến thắng của vua Lê Thánh Tôn; tháp Thốc Lốc (còn gọi là Tháp Vàng được xây dựng thế kỉ thứ XII thuộc xã Nhơn Thận, huyện An Nhơn, cách Qui Nhơn 30km về hướng bắc; tháp Thủ Thiện tọa lạc tại xã Thủ Thiện, huyện Tây Sơn cách Qui Nhơn 30km về hướng Bắc được xây dựng vào thế kỉ XII ; Tháp Dương Long (còn gọi là Tháp Ngà) gồm 3 ngọn tháp đẹp nhất của khu vực Bình Định, chạm trổ rất độc đáo được xây dựng vào thế kỉ XII. Cụm tháp này thuộc địa bàn xã Bình An, huyện Tây Sơn, cách Qui Nhơn 40km về hướng Tây Bắc; tháp Hưng Thạnh hay tháp đôi tọa lạc tại Đống Đa thuộc thành phố Qui Nhơn, được xây dựng vào thế kỉ XII.

Tại Phú Yên:  Ở thành phố Tuy Hoà, có thể trông thấy ở phía Đông một ngôi tháp đồ sộ trên một ngọn đồi cao đó là Tháp Nhạn. Đây là một ngôi tháp đẹp được xây dựng vào thế kỉ thứ XI.

Tại Khánh Hòa: Cách trung tâm thành phố Nha Trang khoảng 2 km về hướng Bắc, là ngọn tháp Po Nagar nổi tiếng. Tháp được xây dựng vào thế kỉ thứ XI để thờ bà mẹ xứ sở Po Inư Nưgar.



Tháp Chăm (Ninh Thuận)

Tại Ninh Thuận:  Trên  địa bàn xã Tân Hải cách TP Phan Rang 14 km, có thể ghé thăm cụm tháp Hòa Lai, còn gọi là Ba Tháp (nay chỉ còn 2 tháp) mà người Chăm gọi là Yang Pakran. Tháp được xây dựng vào thế kỉ thứ VIII nên có vẻ cổ kính và hoang tàn; tháp thứ hai là tháp Ppo Klaung Garai, được xây dựng vào cuối thế kỉ XIII đầu thế kỉ XIV trên Đồi Trầu (Bbwơn Hala) cách TP Phan Rang 7 km về phía tây. Đây là một trong những ngọn tháp đẹp nhất của người Chăm; nơi đây thường diễn ra định kì hàng năm lễ hội Katê hoành tráng của người Chăm Ninh Thuận; Tháp Ppo Rome được xây dựng vào thế kỉ XVII , là giai đoạn cuối cùng của nghệ thuật kiến trúc tháp Chăm. Tháp tọa lạc phía Tây palei Thon (Hậu Sanh) huyện Ninh Phước trên một ngọn đồi xinh xắn, cách TP Phan Rang khoảng 14 km về hướng Tây Nam.

Tại Bình Thuận: có Tháp Po Dơm được xây dựng trên một ngọn núi đá cách ga Sông Lòng Sông 2 km hướng Đông Bắc huyện Tuy Phong. Cụm tháp gồm 6 tháp nhỏ đang trong tình trạng đổ nát và được nghiên cứu trùng tu lại. Tháp được xây dựng vào cuối thế kỉ thứ VIII và đầu thế kỉ thứ IX, theo phong cách Hòa Lai; Tháp Phú Hài (tiếng Chăm Pajai) cách trung tâm TP Phan Thiết 7 km, về hướng để thờ Po Xah Inư (người chăm thường gọi tháp Po Xah Inư) tháp này được xây dựng rất sớm, vào thế kỉ thứ VIII.

Ngoài 20 ngọn tháp và cụm tháp nói trên du khách có thể tìm thấy 2 ngọn tháp nữa ở Tây Nguyên, một là tháp Yang Mum ở huyện Cheo Reo tỉnh Gia Lai, cách Pleiku 50 km về hướng Đông Nam và tháp Yang Prong ở tỉnh Đắk Lắk.

Lan Nhi
Theo baodulich.net.vn
CHIA SẺ ĐẾN BẠN BÈ: