HOTLINE: 0904 89 4444

Quảng Ngãi: Vẻ đẹp thiên nhiên ở Bàu Cá Cái
(Phương Nam Plus) - Có những con người, những vùng đất mà chỉ nghe đến tên thôi đã cảm thấy thôi thúc lạ kỳ. Bàu Cá Cái có lẽ như vậy, hẳn phải có nhiều cá tôm và trông như một cái bàu. Ấy vậy mà khi đến nơi, người ta bỗng giật mình, trước mắt bạt ngàn rừng cây cóc trắng, đước rừng ngập mặn phủ xanh một cách im lìm, người lái đò rẽ nước lạc vào.
14:15 09-07-2020


Người dân đánh bắt cá trên Bàu Cá Cái, xã Bình Thuận (huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi) mưu sinh kinh tế gia đình. Ảnh: Phú Nhiêu

Xuống bàu tìm rừng

Bàu Cá Cái là một thung lũng nằm ở phía Đông Nam của xã Bình Thuận (huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi) được bao bọc xung quanh bởi dãy đồi Động Lớn, núi Rừng Giang và động cát ven biển, lại nằm dưới chân Nhà máy Lọc dầu Dung Quất, lòng bàu rất bằng phẳng.  

Cái tên “Bàu Cá Cái” có từ thời Pháp thuộc và đến nay vẫn giữ tục danh này, nói như vậy để thấy rằng lịch sử của Bàu Cá Cái có từ xa xưa, không phải mới nhưng nơi đây chỉ mới được khám phá sau một thời gian dài âm thầm giấu mình. 
 

Sức hút của Bàu Cá Cái nằm ở cảnh sắc thiên nhiên độc đáo mà không phải bất cứ một “cái bàu” nào cũng có được. Ông Ngô Văn Vương, Chủ tịch UBND xã Bình Thuận, khảng khái kể liền một mạch, rằng: “Đi đâu xa để cảm nhận bốn mùa, ở Bàu Cá Cái, mùa xuân cây cóc, cây đước đâm chồi nảy lộc, du khách sẽ thấy một không gian xanh biếc của nước, lá non và màu trắng của thân, cành chưa được lá bao phủ. Đến mùa hè sẽ xuất hiện một màu xanh bất tận trải dài và lá cây dần úa vàng tạo nên gam màu tuyệt đẹp và mùa thu thì lá rụng hoàn toàn, để rồi chớm đông cũng là lúc cây bắt đầu phun những chồi non xanh biếc đầu tiên…”. Ông Vương tự hào về vẻ đẹp của Bàu Cá Cái, quê hương ông có cảnh đẹp nên thơ. Một “cái bàu” rộng lớn bao phủ rừng ngập mặn.

Chúng tôi về một lần nhắm hướng rừng xa, cất bước hải hồ, con đường dẫn vào Bàu Cá Cái phủ màu xanh của lúa đương thì con gái, những chiếc thuyền đầy màu sắc xanh, vàng chờ khách đến thăm. Người lái đò Nguyễn Khương (54 tuổi, thôn Thuận Phước, xã Bình Thuận) đỡ tay cho khách xuống, ông Khương chậm rãi nói: “Nước ở bàu không sâu, có khi lội bộ được, nhờ có cơn mưa xuân nên trên bàu có nước đủ để chèo thuyền đi”. 
 


Bàu Cá Cái trở thành địa điểm tham quan được khách du lịch “săn tìm” bởi vẻ đẹp nên thơ vùng sông nước rộng lớn. Ảnh: Phú Nhiêu 

Ông Khương sống cả đời ở Bàu Cá Cái, ông làm vài sào lúa và đánh bắt cá trên vùng sông nước nên nắm rõ địa hình, ông nói: “Trông cái bàu vậy thôi mà nó rộng những 200ha, đi phải nữa ngày liền mới hết ngóc ngách của bàu. Bàu Cá Cái độc đáo là rừng ngập mặn với đầy cây cóc, cây đước có từ thời ông bà để lại. Có những cây rễ chụm lại to bằng 5 người ôm không xuể, dọc bờ lại có rừng cây rất rậm”.

Hướng mắt về phía Đông, cách Bàu Cá Cái chừng 500m là động cát trắng chạy dọc bờ biển dài mà cư dân bản địa gọi là bãi Nhứt kéo đến thôn Lệ Thủy (xã Bình Trị, huyện Bình Sơn) tạo nên bãi biển đẹp. Hướng về phía Bắc là Cảng Dung Quất, xa xa là ngọn hải đăng nằm trên mũi Co Co, phía Nam là Hòn Cóc nằm cạnh núi Nam Châm. Với diện tích 200ha, Bàu Cá Cái xứng đáng được ví như cái chảo “khổng lồ” hơn là “cái bàu”, từ cái chảo này là đầu nguồn của con sông Suốt, chảy ra miết cửa đầm, đổ vào cảng Dung Quất. 

Mới đây, UBND xã Bình Thuận tập hợp 15 chiếc thuyền trên Bàu Cá Cái lại để hướng dẫn chèo thuyền, làm thành đội “du lịch sinh thái”. Cũng chính vì vậy mà du khách đến Bàu Cá Cái lại yêu mến vẻ đẹp sơ khai khi chưa có “bàn tay công nghiệp” chạm vào, người dân thả lưới, đi nơm, cất vó để bắt tôm, cá… Sự xuất hiện của những cây cóc trắng, đước cổ thụ thêm phần minh chứng cho “trinh nguyên” của Bàu Cá Cái. Có thể chỉ những nơi “nguyên sinh” như thế mới còn điều cho bạn trẻ, nhà nghiên cứu… khám phá.

Rừng ngập mặn được bảo vệ, phát triển tươi tốt, trở thành nơi trú ngụ, làm tổ của các loài chim, cò, vịt trời,… trong khi mặt nước bên dưới là môi trường sinh sống của loài cá như cá đối, cá men, cá rô phi, các loài tôm, cua, ốc…
 

Mãnh liệt như cây cóc, cây đước…

Để “góp sức” cho Bàu Cá Cái thêm xanh, năm 2014, dự án “Tăng cường khả năng chống chịu với những tác động của biến đổi khí hậu cho các cộng đồng dễ bị tổn thương ven biển Việt Nam” tại Quảng Ngãi do Quỹ Khí hậu xanh (GCF) và Chương trình Phát triển Liên Hợp quốc (UNDP) hỗ trợ trồng mới, phục hồi rừng ngập mặn để tạo khu đệm tự nhiên giữa biển và cộng đồng dân cư ven biển… Dự án đã triển khai trồng mới trên 80ha rừng ngập mặn tại Bàu Cá Cái, trong đó 50ha được giao khoán cho người dân bảo vệ. 

Những cây cóc, cây đước thường được gọi là “những kẻ sống sót” với bộ rễ mọc nhô lên khỏi mặt nước, phát triển trong điều kiện nóng bức, khắt nghiệt một cách mãnh liệt. Sau gần 6 năm, những cây cóc, cây đước đã cao gần 2m, bộ rễ chi ra khắp vùng. Một rừng ngập mặn được trồng mới “ngay hàng thẳng lối” và những con thuyền có thể len lỏi vào trong rừng, nhờ thế mà nước được giữ lại trong bàu. Du khách mới có cơ hội khám phá mọi ngõ ngách của Bàu Cá Cái.
 

Ông Nguyễn Tư (50 tuổi, thôn Thuận Phước, xã Bình Thuận) chèo thuyền cho khách, vừa kể: “Trước đây Bàu Cá Cái thưa thớt các loại cây cóc, cây đước, đa phần do người dân tự trồng để bán củi, nên trong dân làng có câu “Câu tay, nò, rớ thượng hòa/ Củi, tranh đông lỗ chi ra khắp vùng”. Nghề bán củi đã tồn tại cùng với Bàu Cá Cái, nhưng sau mỗi đợt bán buôn, người dân lại “hùn tiền” để trồng thêm cây cóc, cây đước. Bởi lẽ, ở vùng đất bùn lầy này chỉ có cây cóc, cây đước là bám trụ, phát triển được”.

Ông Ngô Văn Vương, Chủ tịch UBND xã Bình Thuận, nói: “Đến nay có khoảng 60 hộ, 200 nhân khẩu sinh sống xung quanh Bàu Cá Cái. Phía Nam Bàu Cá Cái là vùng đất rộng lớn 15ha canh tác nông nghiệp, người dân vừa làm nông, vừa làm nghề chài lưới”.
 
Phú Nhiêu
CHIA SẺ ĐẾN BẠN BÈ: