HOTLINE: 0904 89 4444

Ngôi đình mang trong mình nhiều yếu tố văn hóa đặc sắc
(Phương Nam Plus) - Nằm trong không gian văn hóa của vùng đất cội nguồn của dân tộc, Đình làng Đào Xá (xã Đào Xá, huyện Thanh Thủy, tỉnh Phú Thọ) mang trong mình nhiều yếu tố văn hóa đặc sắc.
16:27 12-12-2020


Mái cong Đình Đào Xá

Đây là một ngôi đình cổ có giá trị tín ngưỡng, kiến trúc cao với nhiều bức chạm khắc theo điển tích công phu, tinh tế. Tuy nhiên, trải qua thời gian gần 400 năm đã khiến cho ngôi đình bị hư hỏng, xuống cấp nghiêm trọng.

Đình Đào Xá được dựng lên để tưởng nhớ công ơn dẹp giặc giữ nước, giúp dân trị thủy của Hùng Hải Vương (em trai Vua Hùng thứ 19). Đình được xây dựng từ cuối thế kỷ XVII vào thời vua Lê Gia Tông, có lối kiến trúc tương tự với những ngôi đình đẹp có tiếng cùng thời kỳ như: Đình Chu Quyến (Ba Vì), Đình Hoàng Xá (Hà Nội), Đình Thổ Hà (Bắc Giang)… 

Đình gồm một tòa 5 gian được xây theo kiểu chữ nhất, có chiều dài là 24,25m và chiều rộng là 13,22m theo hướng chính Nam trên khoảng đất rộng đặt ở trung tâm làng Đào Xá. Đây là di tích gắn liền với nét văn hóa thờ cúng và lễ hội rước voi độc đáo, đồng thời là công trình kiến trúc nghệ thuật tiêu biểu của làng Đào Xá nói riêng và cội nguồn đất Tổ nói chung.
 
 

Nét điêu khắc hình rồng độc đáo và lối kiến trúc cổ truyền thống

Hoa văn trang trí trên các cấu kiện kiến trúc rất đa dạng, các kẻ được chạm khắc tinh vi, chau chuốt, có nội dung phong phú như: “Cao biền tầm địa”, “Văn Vương suất liệp”, “Mẫu long huấn tử”, “Đinh Tiên Hoàng táng mộ”, “Cao Đế nhập quan”, “Lý ngư vọng nguyệt”… Mỗi bức chạm là một tác phẩm độc đáo, vừa thể hiện sinh động nét đẹp bình dị mà phóng khoáng của mảnh đất này, vừa thể hiện sự tài hoa, khéo léo, sức sáng tạo và óc thẩm mỹ của cha ông ta thuở xưa. 
 




Đầu bảy hiên với nét trạm khắc đầu rồng độc đáo

Đây là nơi từng vinh dự được đón Bác Hồ khi Người về thăm cán bộ và nhân dân xã Đào Xá. Theo lời kể của các cụ cao niên, chính tại đây Bác căn dặn: Đây là ngôi đình đẹp, phải gìn giữ tốt ngôi đình để làm nơi hội họp. Với những giá trị văn hóa cũng như nghệ thuật quý giá, đình Đào Xá đã được công nhận và xếp hạng là Di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia ngày 13/3/1974.

Trải qua gần 4 thế kỷ, trước tác động thời gian, chiến tranh tàn phá đã làm kiến trúc của ngôi đình dần trở nên hao mòn, xuống cấp. Đình Đào Xá có tất cả 48 cột lớn bé thì đã có tới 18 cột bị hư hại, trong đó 1 cột cái bị mục ruỗng tới 90% và 4 cột bị hư hại nặng gần như hoàn toàn, các cột còn lại cũng đang có nguy cơ bị xuống cấp cao.

Các vì kèo, xà ngang, con rường, xà nối… đều bị mối mọt, mộng bị long, nhiều bức chạm khắc cũng bị hỏng và biến dạng. Mái đình phía sau là phần bị hư hại nặng nhất, tàu mái bị mục nát khiến mái đình võng xuống, ngói xô lệch, phải dùng các cột nhỏ để chống đỡ.


Từ khi xây dựng, ngôi đình đã trải qua nhiều lần tu bổ, lần gần nhất vào năm 2007, đình đã được Sở VH, TT&DL kết hợp với Cục di sản văn hóa tiến hành sửa chữa, đảo ngói, thay thế 2 cột bị hỏng nặng và gia cố lại một số cột bị mối mọt...
 
Thùy Phương
CHIA SẺ ĐẾN BẠN BÈ: